به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا) شعبه كرمان، دعا هدف، جهت و جايگاه واقعی انسان را در نظام آفرينش به او يادآوری میكند، چرا كه دعا در افكار و انديشه انسان، شعور و آگاهی ايجاد میكند و نقش سازندهای در پويايی حيات آدمی ايفا میكند، از ديگر ويژگیهای دعا میتوان به آرامش و اطمينان قلبی اشاره كرد كه موهبت ارزندهای برای بشريت در ايام معاصر است.
همچنين در آيه 186 سوره بقره ارتباط انسان با خداوند به وسيله دعا به خوبی بيان شده «هنگامی كه بندگان من درباره من از تو بپرسند بگو من به آنها نزديكم و به ندای كسی كه مرا بخواند پاسخ میدهم پس به من ايمان بياورند تا به سعادت راه يابند» و در آيه 19 سوره حشر نقش تربيتی دعا در قرآن بيان شده «همچون كسانی نباشيد كه خدا را فراموش كردند و خدا نيز آنها را به فراموشی گرفتار كرد.»
اعتقاد به ماوراالطبيعه، قدرت پنهان موثر و ناظر بر زندگی و عملكردهای فردی و اجتماعی انسان، از باورهای اصيل نظری و جاودانی وجود اوست؛ ارتباط با خالق هستی و اعتقادات دينی مهمترين ساختار تمدن بشری را تشكيل میدهد.
هر قدر كه انسان در دنيای پيشرفت فنآوری، غرق زندگی مادی و رفاه ظاهری خود شد و از انديشههای اصيل و عميق نظری خويش فاصله پيدا كرد خود را تنهاتر از همه اعصار و قرون و منفك از واقعيات وجودی و معنوی خويش يافت.
احساس تنهايی و سرگردانی از يك طرف و روبهرو شدن با پوچیهای ناشی از دور بودن از فطرت انسانی، آدمی را دچار آشفتگی فكری و مشكلات گوناگون روحی و رفتاری كرده است، به تدريج انديشمندان در فرهنگهای مختلف از توانايیهای تكنولوژی مدرن در حل مشكلات انسان نااميد شدند.
بازگشت به خودشناسی و توجه به استعدادهای درونی انسان از جمله باورهای معنوی و مذهبی است و ارتباط با آفريدگار جهان مورد توجه قرار گرفت به طوری كه در مراحل علمی و تحقيقاتی برنامههای متنوعی برای شناخت بهتر ويژگیها، استعدادهای معنوی و روانشناختی انسان انجام پذيرفته و نتايج بسيار اميدواركنندهای در پی داشته است.
وقتی به متون اسلامی مراجعه میكنيم با تعابير و مفاهيم گوناگون روبهرو میشويم كه در آن مقوله روح و روان آدمی مورد بررسی قرار گرفته و قرآن كريم در آياتی بر اينكه كه «دلها فقط با ياد خدا آرام میگيرد و در صورت روی گرداندن از خدا زندگی سخت و دشوار میشود.» تاكيد میكند.
اسلام توجه ويژهای به سطح متعالی شخصيت انسان دارد و تاكيد میورزد كه هدفگذاریهای عالی مورد توجه قرار گيرد، دعا و استمرار آن باعث آرامش در ساختار شخصيتی فرد شده و اضطراب انسان را كاهش میدهد.
همچنين از آنجا كه مطالعات وسيعی بر آثار دعا و بهداشت روانی مرتبط با باورهای معنوی و مذهبی در سالهای اخير انجام پذيرفته و مكاتب و موسسات مختلف در فرهنگها و كشورهای گوناگون به اين موضوع پرداختهاند، شايسته است در جامعه اسلامی و دانشگاهی هم كه مفاهيم دينی و اعتقادی مرتبط با سلامت روانی و رفتاری مورد مطالعه قرار گرفته نتايج آن در اختيار مسئولان و سازمانهای ذيربط قرار گيرد، زيرا آثار مثبت و سازنده دعا برای همه افراد جامعه به ويژه قشر جوان از اهميت ويژهای برخوردار است.
نويسنده: «مجده رجايی»، آموزش و پرورش كرمان
منبع: بازگشت به دعا در آستانه هزاره سوم، سلامت تن و آرامش روان در اسلام، صفدر صانعی، اضطراب، ايرج معارفی، بهداشت روانی، سعيد شامل.